بیماری دیورتیکولیت چیست؟ علائم و روش‌های درمان آن

دیورتیکولیت (انفلاماسیون) یکی از بیماری های گوارشی است که در روده بزرگ رخ می دهد و...

بیماری دیورتیکولیت چیست؟ علائم و روش‌های درمان آن

دیورتیکولیت (انفلاماسیون) یکی از بیماری های گوارشی است که در روده بزرگ رخ می دهد، البته امکان بروز این بیماری در روده کوچک نیز وجود دارد. این بیماری التهابی مسری و سرطانی نیست. همچنین این عارضه شیوع نسبتاً گسترده ای داشته و در حدود ۳۰ الی ۴۰ درصد افراد بالای ۵۰ سال قابل مشاهده می باشد. با ما همراه شوید تا اطلاعات دقیقی از این عارضه کسب نمایید.

دیورتیکولیت چیست؟

بیماری دیورتیکولیت از بیماری های روده به شمار می رود که در اثر التهاب دیورتیکول (برجستگی های کیسه مانند دیواره اندام های بدن) روده ایجاد می شود. اگر کیسه های دیورتیکول تنها رشد کرده و بزرگ شوند بیماری، دیورتیکولوز نامیده می شود. اما اگر این کیسه ها عفونی و ملتهب شوند، دیورتیکولیت نام می گیرد. این کیسه ها اغلب در قسمت های ضعیف دیواره روده به سمت خارج رشد کرده و نیازمند درمان است زیر در غیر این صورت مشکلات بعدی را به همراه خواهد داشت.

علت ابتلا به دیورتیکولیت چیست؟

علت دقیق بیماری دیورتیکولیت مشخص نیست اما مجموعه ای از عوامل می تواند به این بیماری بیانجامد. پیروی از رژیم غذایی کم فیبر و حاوی چربی زیاد از علل این عارضه به شمار می روند، همچنین پزشکان معتقدند که انسداد مدفوع در روده می تواند علت این بیماری باشد که این امر در اثر عوامل مختلفی روی میدهد. در واقع می توان گفت دیورتیکول ها زمانی روی میدهند که بخش هایی از روده بزرگ ضعیف شوند در این حالت بافت های کیسه مانند روده بر اثر فشار دچار بیرون زدگی شده و اگر پاره شوند دچار التهاب و عفونت خواهند شد. عوامل زمینه ساز ابتلا به دیورتیکولیت به این شرح است :

  • رژیم غذایی کم فیبر
  • وراثت
  • چاقی
  • کم تحرکی
  • استعمال دخانیات
  • کمبود ویتامین D
  • جنسیت (مردان بیشتر در معرض ابتلا به این بیماری قرار دارند.)
  • مصرف برخی داروها (مصرف منظم آسپرین و داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی)

دیورتیکولیت چه علائمی دارد؟

از علائم دیورتیکولیت می توانیم به این موارد اشاره کنیم :

  • درد شکم (سمت چپ در قسمت تحتانی شکم)
  • تب
  • لکوسیتوز( بالا رفتن گلبول های سفید در گردش خون)
  • حال تهوع
  • تغییرات اجابت مزاج مثل اسهال یا یبوست
  • درد مداوم بدون تیر کشیدن
  • علائم ادراری
  • مثبت بودن جواب آزمایش خون در مدفوع بدون مشاهده خونریزی
  • کاهش اشتها

گفتنی است این بیماری هر چه پیشرفته تر شود علائم آن هم شدت می یابد.

بیماری دیورتیکولیت چه مشکلاتی را برای بیمار به همراه دارد؟

عوارض بیماری دیورتیکولیت در ۲۵% مواقع رخ داده و به این شرح است :

  • آبسه : تجمع چرک و عفونت در کیسه های دیورتیکول به آبسه می انجامد.
  • انسداد روده : اگر دیورتیکول ها تا حدی بزرگ شوند که پاره شوند، موجب انسداد روده می شوند.
  • فیستول : عفونت و التهاب می تواند منجر به فیستول با ایجاد مسیری غیر طبیعی مابین پوست و روده شود.
  • التهاب صفاق : صفاق در واقع پرده ی در برگیرنده ی اعضای داخلی بدن در حفره شکمی است، که در اثر پاره شدن دیورتیکول ها و رها شدن عفونت در بدن دچار التهاب می شود. (این حالت وضعیتی اورژانسی است.)

زمان مراجعه به پزشک

در صورت تجربه علائم غیر طبیعی گوارشی مانند موارد ذکر شده، از جمله یبوست، اسهال، تب و … سریعاً با پزشک مشورت نمایید. البته موارد ذکر شده می توانند ناشی از سایر بیماری های گوارشی نیز رخ دهند از همین روی پیدا نمودن علت عارضه قبل از پیشرفت بیشتر آن امری ضروری محسوب می شود.

چگونه می توان از ابتلا به دیورتیکولیت پیشگیری کرد؟

همان طور که ذکر کردیم هنوز علت دقیقی که منجر به دیورتیکولیت می شود، مشخص نشده است، از همین روی نمی توان راه پیشگیری دقیقی نیز برای آن بیان نمود. تنها با رعایت برخی از نکات می توان ریسک ابتلا به این بیماری را کاهش داده که برخی از این راهکار ها به این شرح است:

  • رعایت رژیم غذایی پرفیبر
  • پرهیز از غذاهای چرب و کنسروی
  • دریافت کافی ویتامین D
  • ورزش و تحرک کافی
  • پرهیز از مصرف الکل و استعمال دخانیات

روش های درمان دیورتیکولیت

پس از تشخیص بیماری دیورتیکولیت در فرد، راهکار های درمانی به منظور بهبودی بیمار و علائم آن  صورت میگیرد که از جمله آنها می توانیم به این موارد اشاره کنیم :

درمان دارویی دیورتیکولیت

در صورتی که بیمار دردهای شکمی و تب خفیف را تجربه می کند، لازم است از داروهای آنتی بیوتیک خوراکی نظیر آموکسی‌‌‌‌‌‌‌‌‌سیلین‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌کلاولانات، سیپروفلوکساسین، مترونیدازول یا تری‌‌‌‌‌‌‌‌‌ متوپریم‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ سولفامتوکسازول، مترونیدازول و .. برای درمان استفاده نماید. همراه با این داروها مصرف مایعات نیز توصیه می شود، زیرا که مایعات شفاف در بهبودی حرکت روده ها تاثیر گذارند. در صورتی که درد بیمار شدت یابد لازم است به وی داروهای آنتی بیوتیک وریدی تزریق شود.

درمان دیورتیکولیت با جراحی

در صورتی که درمان های دارویی پاسخگوی درمان این عارضه نباشند و علائم بیماری شدت یابد، نیاز به درمان با جراحی است. در مواردی که دیورتیکول دچار خونریزی شود و یا زمانی که این بافت ها به مجاری ادراری نفوذ کرده و باعث عفونت ادراری شده است و نیز در صورتی که انسداد روده رخ دهد، درمان از طریق جراحی ضروری است. جراحی دیورتیکولیت به منظور تخلیه عفونت و برداشت بافت دیورتیکول انجام می شود.

درمان دیورتیکولیت در طب مکمل

راهکار های خانگی برای دیورتیکولیت می تواند در بهبود علائم این بیماری موثر باشد، و در کنار درمان های پزشکی از پیشرفت بیماری جلوگیری می کند. درمان های خانگی توصیه شده برای این بیماری عبارتند از :

  • فیبر : رژیم غذایی پرفیبر در بهبود حرکات روده و بافت های روده موثر است. از همین روی مصرف خوراکی های حاوی فیبر نامحلول نظیر کدو، کلم بروکلی، کلم، هویج، تخم کتان و … توصیه شده است.
  • ورزش : انجام ورزش و تحرک بدنی به سبب بهبود بخشیدن اجابت مزاج و حرکات روده تاثیرگذار است.
  • مصرف پروبیوتیک ها: خوراکی های پروبیوتیک حاوی باکتری های مفیدی است که در بهبود علائم گوارشی موثر است و سیستم ایمنی بدن را نیز قوی تر می کند.
  • نوشیدن آب گرم : مصرف آب گرم به خصوص صبح ها در بهبود فرآیند هضم موثر است و به حرکات راحت تر مدفوع در روده کمک می کند.
  • داروهای گیاهی: برخی گیاهان دارویی که برای بهبود این عارضه توصیه می شوند، عبارتند از بابونه، آلوئه ورا،سیب زمینی وحشی، نارون لغزنده و ..
  • جویدن کامل مواد غذایی : جویدن کامل غذاها در بهبود عمل گوارش و هضم راحت تر موثر است.